Investeringen in restauratie van monumenten in West-Brabant waaronder Schuilkerk Breda

De provincie Noord-Brabant en het Rijk investeren samen € 3,5 miljoen in de restauratie van twaalf rijksmonumenten verspreid over de provincie. De projecten starten op korte termijn en zorgen ervoor dat karakteristieke gebouwen in steden en dorpen behouden blijven en in gebruik blijven. De helft van dit budget is afkomstig van het Rijk, via de Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed (RCE). De belangstelling voor de regeling was groter dan het beschikbare budget.

In West-Brabant gaat de subsidie naar de schuilkerk aan de Waterstraat in Breda en klooster Tivoli in Oudenbosch. Deze restauraties zorgen ervoor dat karakteristiek erfgoed in de regio behouden blijft en toegankelijk blijft voor inwoners en bezoekers.

Het behoud van monumenten draagt bij aan het Verhaal van Brabant. Deze gebouwen laten zien waar de provincie vandaan komt en geven steden en dorpen hun karakter. Ook over vijftig jaar moeten inwoners en bezoekers dat verhaal nog kunnen zien en beleven. Gedeputeerde Bas Maes (Erfgoed) benadrukt dat belang: “Monumenten zijn geen decorstukken, ze horen bij het dagelijks leven in Brabant. Met deze regeling zorgen we ervoor dat ze behouden blijven en dat mensen ze ook in de toekomst kunnen blijven ervaren.”

Eigenaren van rijksmonumenten konden subsidie aanvragen voor groot onderhoud en restauratie. Dat werk is vaak technisch ingewikkeld en kostbaar. De provincie en het Rijk betalen ieder de helft van de subsidie. De Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed beoordeelde per aanvraag welke kosten daarvoor in aanmerking komen. Volgens gedeputeerde Maes maakt de regeling het mogelijk om tijdig en zorgvuldig onderhoud uit te voeren: “Restauratie van monumenten is specialistisch werk dat vaak veel vraagt van eigenaren. Met deze regeling zorgen we ervoor dat monumenten in goede staat blijven voor de toekomst.”

De regeling ging open op 26 januari 2026 en was direct populair: op de eerste dag kwamen 26 aanvragen binnen. Uiteindelijk konden twaalf plannen worden gehonoreerd. “De regeling is overvraagd,” zegt Maes. “Dat betekent dat we keuzes moesten maken en dat er ook goede plannen buiten de boot vallen.”

Naast de subsidieregeling voor restauratie is er een aparte subsidieregeling voor noodmaatregelen, met een budget van € 400.000. Deze regeling is bedoeld voor eigenaren van plannen die wel positief zijn beoordeeld, maar door het beperkte budget van de restauratieregeling zijn uitgeloot. Zij kunnen een bijdrage krijgen voor acute reparaties tot maximaal € 25.000 per aanvraag, om verdere schade aan het monument te voorkomen. Volgens gedeputeerde Maes is het belangrijk dat er juist voor deze groep een oplossing is: “Juist bij monumenten is het belangrijk om op tijd te handelen. Uitstel kan leiden tot onherstelbare schade. Met deze regeling kunnen we ook eigenaren die buiten de boot vielen toch helpen om hun monument te beschermen.”

Naast deze subsidieregelingen is vorig jaar het Brabants Erfgoedfonds opgericht. Via dit fonds kunnen eigenaren ook geld lenen voor restauratie en onderhoud, tegen gunstige voorwaarden. Daardoor zijn zij minder afhankelijk van subsidie alleen. Die combinatie met de subsidieregeling werkt: het aantal aanvragen voor subsidie is lager dan in voorgaande jaren, terwijl de vraag nog steeds groter is dan het beschikbare budget.

Klooster Tivoli, Oudenbosch – € 400.000

Schuilkerk Waterstraat, Breda – € 308.266 (zie foto)

Landgoed Zuidewijn, Waalwijk – € 295.866

Standerdmolen, Moergestel – € 191.881

Molen De Korenaar, Oirschot – € 158.334

Sint-Jan, ’s-Hertogenbosch – € 378.744

Kerk, Den Dungen – € 233.754

Molen Dageraad, Maashorst – € 323.130

Luciakerk, Ravenstein – € 321.619

Standerdmolen, Someren – € 213.768

Molen Janzona, Budel – € 383.535

Molen Nooit Gedacht, Budel – € 266.078